سردرد سرویکوژنیک (گردن) ارائه ثانویه­ ی سردرد ارجاع شده از مفاصل، عضلات، ساختارهای عصبی و عروقی در ستون فقرات فوقانی است. تصور می شود که پخش درد به مناطقی مانند پیشانی، گیجگاه و عقب سر به دلیل همگرایی فیبرهای حسی از ستون فقرات گردنی فوقانی و دستگاه نزولی عصب سه قلو باشد. سردرد سرویکوژنیک یکی از رایج ترین اشکال سردرد است که تا 20٪ موارد سردرد را شامل می­شود و شیوع آن در زنان بیشتر از مردان است.

با مشاوران کلینیک فیزیوتراپی پیشرفته شمیم تماس بگیرید. تلفن تماس: 02126722003 یا 02126722004

سردرد گردنی در برابر میگرن 

سردرد سرویکوژنیک یعنی دردی ارجاعی (دردی که در قسمتی از بدن غیر از منبع واقعی آن احساس می شود) که در سر حس می­شود ولی از منبع آن در گردن است. سردرد سرویکوژنیک یک سردرد ثانویه است، یعنی درد اصلی ناشی از بیماری یا مسئله جسمی دیگری است. لازم به ذکر است که درد همراه با سردرد سرویکوژنیک همان سردرد میگرنی نیست، زیرا این دو نوع سردرد کاملاً متفاوت هستند.

تشخیص سردرد گردنی از سردردهای میگرنی در این تفاوت است که سردرد اول نوعی سردرد ثانویه است و دومی سردرد اصلی. سردردهای سرویکوژنیک به دلیل یک مشکل اساسی در سلامتی ایجاد می­شوند. علاوه بر درک ماهیت مشخص سردرد گردنی، دانستن چگونگی شناسایی علائم مرتبط با این نوع سردرد نیز به همان اندازه مهم است.

علائم سردرد سرویکوژنیک 

افرادی که از سردردهای سرویکوژنیک رنج می برند، علائم مختلفی را تجربه می کنند ، از جمله درد در یک طرف سر یا صورت، درد خفیف یا شدید در گردن، شانه ها و بازوها. بسیار مهم است که مراقب علائم سردرد گردنی باشید و اقدامات مناسبی را برای کاهش اثرات ناتوان کننده مرتبط با این بیماری دردناک انجام دهید.

در بیشتر موارد، سردردهای سرویکوژنیک در یک طرف سر ایجاد می شوند. از پشت گردن شروع می شوند و به سمت جلو حرکت می­کنند. علائم دیگر سردرد گردنی عبارتند از:

• کاهش دامنه حرکت گردن
• درد در یک طرف صورت یا سر
• درد گردن
• درد در اطراف چشم
• درد در یک طرف شانه، یا بازو
• درد سری که در اثر حرکت یا موقعیت خاص گردن ایجاد می شود

عوامل موثر بر علل سردرد گردنی 

دلایل مختلفی برای این بیماری وجود دارد که بر توانایی افراد در زندگی تأثیر می­گذارد. در حالی که استرس یا آسیب به گردن یا ستون فقرات از علل اصلی است که میتواند علائم سردردهای سرویکوژنیک را پدیدار کند، دلایل متعددی وجود دارد که به سردرد گردنی کمک می کند.

سه علت مزمن عبارتند از:

• وضعیت بد بدن: فشرده سازی مزمن ستون فقرات گردن یا فشار بر آن می­تواند باعث درد در عصب پشت سر شود.
• ضعف عضلات گردن: عضلاتی که نمی­توانند به درستی از سر حمایت کنند یا ثبات گردن را در حین حرکت حفظ کنند، این مورد ممکن است منجر به سردردهای گردنی شود.
• آسیب دیسک: آرتروز، سن یا آسیب می­تواند به مهره­ های گردنی آسیب برساند. بهبودی نامناسب یا رشد استخوان می تواند به اعصاب گردن فشار وارد کند و باعث درد شود.

علاوه بر علل فوق، عوامل خطرناک اضافی عبارتند از:

• سیگار کشیدن: سیگار کشیدن سرعت تخریب دیسک را افزایش می­دهد و می­تواند باعث درد در کل سیستم اسکلتی عضلانی، از جمله ستون فقرات گردنی شود.
• سن: افراد مسن به دلیل ساییدگی و پارگی طبیعی در معرض خطر هستند.
• شغل: کسانی که در مشاغلی کار می کنند که شامل نشستن طولانی مدت می­شوند، همانند مشاغل اداری، یا مشاغلی که آسیب دیدگی در آنها معمول است (به عنوان مثال ورزش های حرفه ای، برخی از ساخت و سازها، ماهیگیری تجاری و غیره) در معرض خطر هستند.
• خواب ضعیف: کیفیت پایین خواب به دلیل وضعیت بد خوابیدن، یک عامل خطرناک برای این نوع سردرد است.

چگونه سردرد سرویکوژنیک تشخیص داده می شود؟

تشخیص سردرد سرویکوژنیک علاوه بر ارزیابی جامع از وضعیت نخاع، شامل بررسی دقیق مفاصل ، عضلات و ساختارهای عصبی عروقی در ستون فقرات گردنی است.

در ارزیابی ستون فقرات گردنی، فرد اغلب با کاهش حرکت در ستون فقرات میانی و فوقانی مواجه می­شود. این ممکن است با لطافت و تحرک از طریق مفصل همراه باشد

لمس شدن پشت سر، تاندون ها و همچنین عصب اکسیپیتال ممکن است درد را افزایش دهد یا باعث بوجود آمدن سردرد شود. درد ممکن است از ناحیه پشت سر، ستون فقرات گردنی، ذوزنقه فوقانی و کتف­ ها بر روی عضلات قابل لمس افزایش یابد. همچنین برای استرنوکلئیدوماستوئید و اسکلین معمولاً داشتن نقاط تحریک فعال معمول است.

آزمایش عضلات اغلب، ضعف یا کنترل ضعیف عضلات خم کننده ­ی عمقی گردن که باعث بیش از حد فعال عضلات گردنی را نشان می دهد. این امر معمولاً با جلوی سر و تاندون­های کشیده­ شده­ ی شانه مرتبط است. در صورت وجود علائم عصبی، یک معاینه عصبی کامل برای پاکسازی هرگونه آسیب دیگر انجام می شود.

درمان سردرد گردنی 

 فیزیوتراپی

فیزیوتراپی بر بازگرداندن دامنه حرکتی از طریق ستون فقرات فوقانی گردن و کاهش درد بیمار متمرکز است. این مورد اغلب شامل استفاده از تکنیک­های بسیج یا دستکاری به ویژه از طریق بخش­های سی یک، سی دو و سی سه ستون فقرات می­شود. این موارد را می توان هم در حالت خوابیده و هم در حالت نشسته انجام داد.

مراقبت از گردن برای جلوگیری از سردردهای مکرر مهم است. فیزیوتراپیست با شما همکاری خواهد کرد تا برنامه­ ای از تمرینات ساده و راحت و متناسب با سبک زندگی و نیازهای شما را ابداع کند. بهتر است سعی کنید آنها را در برنامه­ های روزمره بگنجانید تا وضعیت های خوب گردن و حرکت اصولی آن به عادت های عادی تبدیل شوند. طرحی تدوین خواهد شد که به شما کمک می­کند تا در آینده هرگونه اثری از سردرد و گردن درد را به سرعت کنترل و برطرف کند.

کشش 

همچنین ممکن است از کشش دستی برای تسهیل کشش به ویژه در عضلات زیر جمجمه و کمک به تسکین درد استفاده شود. ترشح بافت­های نرم در ناحیه زیر جمجمه و همچنین عضله اصلی ستون فقرات فوقانی برای تسکین درد بیمار ضروری است و با یک برنامه تمرینی کششی خانگی تکمیل می­شود.

وضعیت صحیح 

اصلاح وضعیت های تشدید کننده و بازآموزی الگوهای حرکتی ضعیف برای جلوگیری از تبدیل شدن آن به یک بیماری مزمن بسیار مهم است. این موارد شامل تمریناتی برای افزایش قدرت و کنترل خمش های عمقی گردن و همچنین بهبود وضعیت از طریق کمربند خلفی شانه است. در مورد افرادی که پشت میز کار می کنند، مهم است که به بیمار ارگونومی صحیح بدن حین نشستن آموزش داده شود تا خطر بروز مجدد درد کاهش یابد.

داروها 

مسکن های خوراکی و داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی خط اول درمان سردردهای گردنی است. پاراستامول و ضد التهاب های غیر استروئیدی. مانند ایبوپروفن یا دیکوفناک، برای استفاده در حین انجام درمان فیزیوتراپی بسیار مناسب هستند.