هایپرلوردوزیس که بیشتر آن را با نام لوردوز میشناسند باعث درد کمر، مشکلات عصبی یا آسیب به ستون فقرات و بافت نرم اطراف آن میشود. هر چه مدت زمان بیشتر از آن بگذرد و درمان نشود به ستون فقرات فشار آورده و گودی آن را عمیقتر کرده و علائم را تشدید میکند. مشکلات مربوط به کمر بسیار حساس هستند و باید جدی گرفته شوند زیرا اکثر وزن بدن ما بر روی ستون فقرات قرار میگیرد. اگر لوردوز بر روی اعصاب تأثیر بگذارد درد کشنده و ناگهانی به تمام بدن انتشار پیدا میکند. معمولا درمان لوردوز دشوار است زیرا در هرکسی امکان واریانس یا تغییر اندکی در ستون فقرات وجود دارد. اگر علائم لوردوز را دارید و یا با هرگونه ناراحتی در ناحیه کمر دست و پنجه نرم میکنید، توصیه میشود که حتما به یک دکتر فیزیوتراپی مراجعه نمایید. برای جلوگیری از آسیبهای بیشتر در دراز مدت بایستی هرچه زودتر انحنای و یا گودی بیش از حد کمر تحت درمان قرار گیرد.
برای کسب اطلاعات در زمینه درمان قوز پشت و گودی کمر اینجا کلیک کنید.
برای کسب اطلاعات در زمینه درمان قطعی افتادگی شانه اینجا کلیک کنید.
جهت کسب اطلاعات بیشتر، مشاوره با متخصصین ما یا رزرو نوبت میتوانید با شمارههای ۰۲۱۲۶۷۲۲۰۰۳ و ۰۲۱۲۶۷۲۲۰۰۴ تماس حاصل فرمایید.
علت لوردوز (گودی کمر)
علل لوردوز شامل قرار گرفتن بدن و یا لگن در وضعیتهای نادرست است. وضعیتهایی که در آن بدن هیچگونه پشتیبانی و تکیهگاهی ندارد مانند خم کردن لگن به سمت جلو باعث میشود که عضلات اطراف ستون فقرات فشار بیشتری را متحمل شوند لذا قسمت کمر به مرور از جای خود تکان میخورد. چاقی نیز در این امر بیتاثیر نیست و باعث میشود که فشار بیشتری به کمر وارد شود. سایر عوامل ابتلا به لودروز شامل بیماریهای ستون فقرات و دژنراتیو مفصل میباشد.
لوردوز چگونه درمان میشود؟
لوردوز وضعیتی است که در آن انحنای کمر و ستون فقرات بیش از حد غیرطبیعی است که گاهی به آن گودی کمر نیز گفته میشود. درمان لوردوز به شدت آن، سن بیمار و وجود هرگونه نقص عصبی بستگی دارد.
تحت نظر گرفتن
ممکن است در مواردی که لوردوز خفیف است نیازی به درمان نباشد و دکتر فیزیوتراپی تنها به شما توصیه کند که وضعیت خود را “تحت نظر” بگیرید و هر ۴ تا ۶ ماه یک بار برای معاینه وضعیت گودی کمر به وی مراجعه نمایید.
فیزیوتراپی
در صورت مشاهده هرگونه پیشرفت در گودی ستون فقرات باید بلافاصله روند درمان را شروع کرد. برای افزایش دامنه حرکت، انعطافپذیری و استقامت توصیه میشود که فیزیوتراپی کنید. دکتر فیزیوتراپی فرد را ارزیابی کرده و تمرینات و سایر روشهای درمانی را بر مبنای وضعیت وی تجویز میکند. بخشی از روند درمان لوردوز میتواند شامل استفاده از بریس باشد. بریس از بدتر شدن این بیماری پیشگیری میکند. هدف اصلی فیزیوتراپی این است که عضلات سمت پایین ستون فقرات را بکار گیرد و از این طریق بدن را آماده میکند تا خلاف وضعیت فعلی ستون فقرات عمل کند. دکتر فیزیوتراپی ثبات عضلات، رباطها، دیسکهای نخاعی مفاصل ستون فقرات و حتی اعصاب نخاعی را ارزیابی میکنند. مزایای فیزیوتراپی در درمان لوردوز عبارتست از:
- پیشگیری از نیاز به عمل جراحی
- عدم وجود هیچگونه محدودیتی در انجام ورزش یا فعالیتهای روزمره
- تسکین دهنده درد
- بهبود وضعیت بدن و اعتماد به نفس فرد
مصرف دارو
گاهی ممکن است که برای تسکین درد و التهاب مصرف داروهای مسکن و ضد التهابی تجویز شود.
ورزش
یکسری تمرینات خاص برای درمان لوردوز وجود دارد که به تقویت گلوت، عضلات همسترینگ، عضلات شکم و عضلات کمر کمک زیادی میکند. مطالعات نشان میدهد که تقویت این عضلات میتواند در ترمیم مجدد تیلت لگن و کاهش درد کمر موثر باشد. علاوه بر این، میتوانید از تمام مزایای رایج ورزش کردن از قبیل کنترل وزن و بهبود سلامت روان برخوردار شوید. حفظ تکنیک مناسب به هنگام ورزش کردن میتواند کارآیی آن را تضمین کرده و از آسیب دیدگی پیشگیری نماید. برخی از بهترین تمرینات لوردوز که میتوانید در خانه انجام دهید عبارتند از:
حرکت تمرینی پلانک
رکورد جهانی طولانیترین پلانک ۸ ساعت است. خوشبختانه لازم نیست که حتما این مدت زمان این تمرین را انجام دهید تا تاثیرگذار باشد. در حقیقت، میتوان حتی آن را به مدت ۱۰ الی ۱۵ ثانیه نیز انجام داد. برای انجام این حرکت تمرینی به شکل زیر عمل کنید:
- پلانک بسیار شبیه حرکت شنای روی زمین است با این تفاوت که در آن بجای این که کف دستها را بر روی زمین بگذارید باید از آرنجهایتان استفاده کنید. برای این کار آرنجها را درست در در زیر قفسه سینه قرار دهید تا وزن بدن بر روی آنها بیفتد.
- زانو بزنید. آرنجها را روی زمین و درست در زیر شانهها بگذارید و بدنتان را به سمت جلو خم کنید.
- پس از آن، زانوهایتان را از روی کف زمین بلند کرده و پاهای خود را به عقب بکشید. در این حالت سعی کنید که حتما کمرتان صاف و کشیده و گردنتان همتراز با ستون فقرات باشد.
- به مدت دلخواه عضلات هسته خود را منقبض کرده و بدنتان را در این وضعیت نگه دارید.
پلانک پهلو
- این حرکت نیز درست مانند حرکت اصلی پلانک است با این تفاوت که این بار بر روی پهلو انجام میشود و بدن باید در این حالت تعادل خود را حفظ کند.
- برای انجام این حرکت، به پهلو دراز بکشید و پاهای خود را در راستای بدن صاف کنید.
- مانند تصویر بالا از آرنج دست بعنوان تکیهگاه استفاده کرده و بدن خود را از روی زمین بلند کنید. فراموش نکنید که آرنج دست باید مستقیماً زیر شانه قرار داشته باشد.
- لگن خود را تا جایی بالا ببرید که هم تراز باد سایر نقاط بدن قرار بگیرد و عضلات هسته بدن منقبض شود. در این حالت بدنتان باید طوری باشد که از شانه تا نوک انگشتان پا یک شیب ایجاد شود.
- بدون این که باسن خود را بر روی زمین بگذارید برای مدت دلخواهی در این حالت وضعیت خود را حفظ کنید.
- سپس همین مراحل را با سمت دیگر بدن خود انجام دهید.
تیلت لگن با توپ تمرینی
- طوری روی توپ بنشینید که پاهایتان در زاویه ۹۰ بر روی کف زمین قرار گیرند. (مانند تصویر بالا)
- شانههای خود را عقب کشیده و ستون فقراتتان را صاف کنید.
- لگن خود را به سمت جلو خم کرده و شکم خود را منقبض کنید.
- به هنگام بیرون زدن دنبالچه باید لگن خود را نیز به سمت عقب بکشید.
- در حالی که شانههای خود را صاف نگه داشتهاید به آرامی عقب و جلو کنید.
- این حرکت را در ۳ ست ۱۰ تایی انجام دهید.
حرکت تمرینی سوپرمن
- بر روی شکم دراز بکشید و دستهایتان را به سمت بالای سر آزاد کنید.
- بازوها، پاها و قفسه سینه را همزمان از روی زمین بلند کنید. در این حالت قسمت لگن باید کماکان بر روی کف زمین بماند.
- حداقل دو ثانیه خود را در این وضعیت نگه دارید.
- سپس به آرامی بدن خود را بر روی زمین گذاشته و استراحت کنید.
- این حرکت را در ۳ ست ۱۰ تایی تکرار کنید.
حرکت تمرینی کرانچ
- بر روی پشت خود صاف دراز بکشید و زانوها را خم کرده و کف پاهایتان را به هم چسبانده و روی زمین قرار دهید.
- دستهایتان را بر روی قفسه سینه به صورت ضربدری روی هم بگذارید و نیم تنه خود را بالا بکشید تا سر، گردن و قسمت فوقانی بدن از زمین جدا شود.
- به مدت یک لحظه بدنتان را در این حالت نگه داشته و سپس به آرامی آن را پایین بیاورید.
- این حرکت را میتوانید چندین بار تکرار کنید.
بالا بردن دست و پای مخالف در حالت چهارگانه
- روی زمین زانو بزنید و در حالت چهار دست و پا قرار بگیرید. (کف دستها بر روی زمین باشد)
- اطمینان حاصل کنید که قسمت کمر حتما باید صاف باشد، زانوها در زیر باسن قرار گیرد و کف دستها مستقیماً زیر شانه باشد.
- یکی از دستها و پای مخالف آن را بالا بگیرد به طوری که در راستای بدن قرار بگیرند.
- پس از آن، به آرامی دست و پای خود را پایین آورده و در حالت چهار دست و پا قرار بگیرید.
- این بار دست و پای خود را تغییر داده و مجددا این حرکت را تکرار کنید.
حرکت تمرینی حشره مرده
- به پشت بر روی زمین دراز بکشید.
- دستهای خود را صاف کرده و به سمت بالا از بدن جدا کنید.
- یکی از پاهایتان را بالا بکشید طوری که با بدنتان زاویه ۹۰ درجه تشکیل دهد.
- پس از آن، به آرامی دست و پای خود را پایین آورده و در حالت شروع دوباره قرار گیرید.
- این بار پای خود را عوض کرده و مجددا حرکت بالا را تکرار کنید.
حرکت تمرینی پل زدن باسن
- به پشت دراز بکشید و زانوهایتان را خم کرده و مانند تصویر از روی زمین بلند کنید. در این حالت اجازه ندهید که کف پاها از روی زمین بلند شود. همچنین دستهایتان را در طرفین بدن صاف دراز کنید.
- فاصله بین لگن و کف پاها را رعایت کرده و سعی کنید پا را در راستای عمودی با زانو نگه دارید.
- عضلات سرین (باسن ) خود را محکم کرده و از طریق فشار وارد کردن به پاشنه پا باسن خود از روی زمین بلند کنید. سعی کنید یک خط مورب از شانه تا زانو ایجاد کنید.
- برای لحظة کوتاهی در این حالت بمانید و سپس به آرامی بدن خود را زمین بگذارید.
- این حرکت را در ۳ ست ۱۰ تایی تکرار کنید.
نکاتی در مورد قبل از انجام تمرینات لوردوز
این تمرینات برای بهبود عضلات هستة بدن، تنظیم مجدد تیلت لگن و کمک به تسکین درد کمر کاربرد دارد. با این حال، در مواردی که گودی کمر فرد شدید باشد ممکن است نیاز به عمل جراحی داشته باشد. چنانچه انجام این حرکات باعث تشدید لوردوز و یا افزایش درد میشود باید فوراً آنها را متوقف کرده و به دنبال مشاوره پزشکی حرفهای باشید. شدت درد و اینکه چند بار در طول روز مانع از انجام فعالیتهای روزمرة شما میشود را یادداشت کنید. حفظ وضعیت خوب بدن برای سالم نگه داشتن و تقویت عضلات ستون فقرات و عضلات هسته و همچنین داشتن یک زندگی سالم و بدون محدودیت دردهای کمر ضروری است. اصلاح وضعیتهای نادرست و ساختن یک هسته قوی نیاز برای آن وقت بگذارید. هدف اصلی از آموزش طرز صحیح ایستادن و نشستن (وضعیت بدن) کمک به بهبود ظاهر و داشتن حسی بهتر است. به عبارتی دیگر، هدف آن کاهش استرس، تمرکز، قدرت و انرژی بیشتری است تا بتوانیم در زندگی موفق باشیم.
عمل جراحی
در مواردی که لوردوز شدید باشد و عصبهای نخاع را درگیر خود کند بایستی فرد تحت عمل جراحی قرار گیرد. حتی در بعضی از موارد اصلاح وضعیت به کمک عمل جراحی برای بازگرداندن تراز بدن ضروری است. از انواع مختلفی از جراحی استئوتومی از جمله استئوتومی گنبدی شکل چند لایهای (استئوتومی پدیکال ساب تراکشن) یا برداشتن ستون مهره خلفی در درمان لوردوز استفاده میشود.
دیگر انواع انحراف ستون فقرات
ستون فقرات یا مهرههای پشت باعث ثبات قسمت بالا تنه میشوند. در واقع، ستون فقرات به حفظ و نگهداری بدن بصورت عمود و صاف کمک میکند. ستون فقرات از مجموعهای از استخوانهای نامنظم تشکیل شده است که در یک خط مستقیم قرار میگیرند. ستون فقرات ما دارای دو منحنی ملایم است که اگر از بغل و یا جلو به آن نگاه کنید صاف و مستقیم دیده میشود. زمانی که این منحنیها بیش از حد باشند باعث بروز مشکلاتی همچون کمردرد، مشکلات تنفسی و خستگی مفرط میشود. برخی از عارضههایی که باعث ایجاد این علائم میشوند عبارتند از:
اسکولیوز
اسکولیوز وضعیتی است که در آن به جای این که ستون فقرات در یک خط مستقیم قرار بگیرد دچار انحنای بیش از حد طبیعی میشود. گودی کمر در این حالت به شکل “S” یا “C” است. اگر گودی کمر بسیار زیاد باشد منجر به بروز ناراحتی و مشکلاتی میگردد اما معمولا انحناهای کوچک مشکل خاصی ایجاد نمیکنند. درمان اسکولیوز بر اساس ارزیابی انحنای کمر، علت آن و سن بیمار انجام میشود. معمولا اسکولیوز خفیف (کمتر از ۲۵ درجه) نیازی به درمان نداردشته باشد و کافیست که هر ۴ تا ۶ ماه یکبار برای معاینه و برری روند پیشرفت بیماری به پزشک مراجعه شود. اگر انحنای کمر بیش از ۳۰ درجه باشد در این صورت باید برای کاهش روند پیشرفت اسکولیوزیس از بریس استفاده شود. همچنین در مواردی که زاویه گودی کمر بیش از ۴۰ درجه باشد اسکولیوزیس شدید محسوب شده و باید برای درمان آن به ناچار از عمل جراحی استفاده کرد. شایعترین روش جراحی اصلاح، تثبیت و فیوژن منحنی ستون فقرات است.
کیفوز
کیفوز شرایطی است که در آن ستون فقرات فرد دچار انحنای غیرطبیعی شده و باعث گرد شدن پشت و کمر و جلو آمدن سر و گردن فرد میشود. درمان کیفوز به علت آن بستگی دارد و ممکن است شامل استفاده از بریس، فیزیوتراپی، مصرف دارو و یا عمل جراحی باشد. در مواردی که علت ایجاد کیفوز بیماری شوئرمن است در این صورت استفاده بریس برای جلوگیری از بدتر شدن این وضعیت ضروری است. برای افزایش دامنه حرکت، انعطافپذیری و استقامت بدن توصیه میشود که از فیزیوتراپی و برنامههای ورزشی آن استفاده کنید. اگر گوژپشتی ناشی از پوکی استخوان باشد در این مواقع ممکن است دکتر فیزیوتراپی یکسری دارو برای جلوگیری از شکستگیهای فشرده در آینده تجویز کند.
