راه‌های کاهش قوز پشتی (کیفوز) با فیزیوتراپی، بریس و تقویت عضلات

کیفوز به منحنی ستون فقرات گفته می‌شود که در آن ستون فقرات به عقب متمایل می‌شود. تشخیص کیفوز بسیار راحت است زیرا در قسمت فوقانی و میانی کمر (ستون فقرات قفسه سینه) دیده می‌شود و وجود آن در ستون فقرات گردنی (ناحیه گردن) یا ستون فقرات ناحیه لامبر (بخش پایینی کمر) غیر طبیعی است. اگرچه داشتن منحنی در قسمت‌های فوقانی و میانی ستون فقرات طبیعی است؛ اما اگر این منحنی بیش از حد باشد می‌تواند به بروز مشکلات و اختلالاتی بیانجامد. به عبارت دیگر حتی انحنای سالم طبیعی که در قسمت فوقانی و میانی کمر دیده می‌شود، باید در حد خاصی باشد. معمولاً درمان برای کاهش قوز پشتی شامل فیزیوتراپی برای تقویت عضلات کمر و اصلاح موقعیت وضعی ضعیف است. ممکن است پزشک برای شما یک بریس کمری تجویز کند.

قوز پشتی چیست و چه عوارضی دارد؟


قوز پشتی چیست و چه عوارضی دارد؟

اگر چه لازم است ستون فقرات ناحیه کمر یک منحنی طبیعی بین ۲۰ درجه تا ۴۵ درجه داشته باشد اما ناهنجاری‌های ساختاری و خلفی می‌توانند منجر به ایجاد یک منحنی شوند که فراتر از محدوده طبیعی است. در حالت ایده آل، هایپر کیفوز اصطلاحی است که برای انحنای کمر که بیش از حد نرمال باشد، استفاده می‌شود. اگرچه پزشکان معمولا برای اشاره به این وضعیت از اصطلاح کیفوز یا منحنی کیفوتیک استفاده می‌کنند.

منحنی کیفوز می‌تواند بدون در نظر گرفتن سن، هر بیماری را تحت تاثیر قرار دهد اما در دوران نوجوانی شیوع بیشتری دارد زیرا در این دوره رشد استخوان بسیار سریع‌تر است. در ستون فقرات دچار منحنی کیفوز، میزان انحنای این منحنی شدت بیماری را تعیین می‌کند. ممکن است انحناهای خفیف هیچ گونه علائمی نداشته باشند یا این که باعث ایجاد درد خفیف در کمر شوند. در حالی که منحنی‌های شدید باعث ایجاد برآمدگی قابل مشاهده در کمر بیمار شده و منجر به ناهنجاری‌های قابل توجهی در ستون فقرات می‌شوند.

در موارد شدید کیفوز ستون فقرات، کیفوز می‌تواند منجر به درد در ستون فقرات و ناهنجاری‌های قابل توجه و در نهایت مشکلات تنفسی شود. کیفوز شدید می‌تواند به مشکلات گسترده‌ای بیانجامد که هیچ محدودیتی ندارند. دیسک فتق کمر، دژنراسیون دیسک، رادیکولوپاتی، اسپوندیلوزیس و حتی ضعف در دست‌ها و بازوها یا شانه‌ها از جمله این مشکلاتند. بنابراین نیاز به مراقبت اهمیت بسیاری دارد زیرا این وضعیت می‌تواند به تدریج و با گذشت زمان بدتر شود. این امر به ویژه درباره اختلال اسکولیوزیس صادق است.

انواع مختلف کیفوز ستون فقرات چیست؟


انواع مختلف کیفوز ستون فقرات چیست

موقعیت وضعی و انحنای ستون فقرات 

شایع‌ترین نوع منحنی کیفوز، کیفوز خلفی است که در بزرگسالی مشاهده می‌شود و معمولاً از نظر بالینی، نتیجه قوز کردن یا موقعیت وضعی ضعیف به شمار می‌آید. اما معمولاً با ناهنجاری‌های شدید ستون فقرات همراه نیست. منحنی که نتیجه کیفوز خلفی باشد، گرد و صاف است و معمولاً اگر از بیمار بخواهیم صاف بایستد، برطرف می‌شود. کیفوز خلفی در دختران بیشتر از پسران شایع است و به ندرت باعث ایجاد درد می‌شود. علاوه بر این، از آنجا که منحنی‌های ناشی از موقعیت وضعی ضعیف اغلب پیشرفت می‌کنند، ممکن است بعدها در بزرگسالی منجر به مشکل شوند.

بیماری کیفوز شوئرمن 

این بیماری پس از آن که یک رادیولوژیست دانمارکی آن را توصیف کرد، به اسم او نامگذاری شد. کیفوز شوئرمن دقیقاً مانند کیفوز خلفی می‌تواند در سال‌های نوجوانی آشکار شود؛ با این وجود در مقایسه با نوع کیفوز خلفی، ناهنجاری‌های شدیدتری به ویژه در بیماران لاغرتر ایجاد می‌کند.

کیفوز شوئرمن ناشی از برخی ناهنجاری‌های ساختاری در ستون فقرات است. در بیماران مبتلا به این وضعیت، تصویربرداری با اشعه ایکس مهره‌های کمر را به جای مستطیلی، مثلثی شکل نشان می‌دهد. این بی‌نظمی باعث می‌شود مهره‌ها به سمت عقب قوس بردارند که این امر باعث کاهش فضای دیسک می‌شود و یک منحنی شدید در ستون فقرات، در قسمت فوقانی کمر ایجاد می‌کند.

منحنی‌های غیر طبیعی مادرزادی ستون فقرات

این شکل از کیفوز از بدو تولد وجود دارد. منحنی‌های مادرزادی کیفوز هنگامی ایجاد می‌شوند که کودک هنوز در رحم مادر قرار دارد و ستون فقرات به شکل طبیعی رشد نمی‌کند. در این وضعیت ممکن است استخوان‌ها به همان شکلی که باید تشکیل نشوند یا چند مهره به یکدیگر جوش بخورند. این بیماری معمولاً با بزرگ شدن کودک کهنه می‌شود.

اشکال شدید کیفوز مادرزادی در سنین بسیار کم به عمل جراحی نیاز دارند که هدف از آن جلوگیری از پیشرفت بیشتر انحنا است. در بسیاری موارد ممکن است بیمار دچار ناتوانی مادرزادی بیشتر شود که سایر قسمت‌های بدن مانند کلیه‌ها و قلب را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

کیفوز مربوط به سن 

کیفوز مربوط به سن شایع‌ترین نوع کیفوز در بزرگسالان است و زنان را بیشتر از مردان تحت تاثیر قرار می‌دهد. این بیماری اغلب به این دلیل اتفاق می‌افتد که پوکی استخوان باعث ضعف استخوان‌های ستون فقرات شده و آنها را مستعد شکستگی می‌سازد.

تشخیص


تشخیص کیفوز ستون فقرات

پزشک شما برای تشخیص کیفوز، سابقه پزشکی شما را به دقت بررسی می‌کند تا از زمان شروع ناراحتی آگاه شده و معاینه دقیق جسمانی را انجام دهد. به احتمال زیاد پزشک از عکس برداری با اشعه ایکس، MRI یا سی تی اسکن برای بررسی اینکه مهره‌های ستون فقرات شما چگونه به نظر می‌رسند، استفاده می‌کند.

راه های کاهش قوز پشتی


اگر کیفوز در شما تشخیص داده شده است، اغلب چند عامل وجود دارند که ممکن است در اصلاح کیفوز موثر باشند. این عوامل عبارتند از آزاد شدن ساختارهای انعطاف ناپذیر و بسته، مانند مفاصل گردن و قفسه سینه و بافت‌های نرم متصل به آنها، برای تقویت عضلات ضعیفی که از ستون فقرات و شانه‌ها پشتیبانی می‌کنند. فیزیوتراپیست شما می‌تواند درباره اینکه کدام بافت‌ها نیاز به کشش و آزاد شدن دارند و اینکه کدام عضلات باید تقویت شوند، شما را راهنمایی کند و در مدیریت راهکارها برای رفع این موارد به شما کمک کند.

درمان علل اساسی

درمان کیفوز ناشی از افزایش سن معمولاً با مقابله با پوکی استخوان برای جلوگیری از شکستگی‌های بعدی انجام می‌شود. پزشک فرآیند پیشرفت شما را در چند جلسه مراجعه، نظارت و بررسی می‌کند تا تغییرات منحنی‌های بدن شما را بررسی کند. برای اکثر بیماران، درمان پوکی استخوان با استفاده از تکنیک‌های ریداکشن درد نیز همراه است و به عمل جراحی نیازی ندارد.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی یرای درمان کیفوز ستون فقرات

درمان فیزیوتراپی مبتنی بر مفهوم درمانی کاترینا شَروت است. این مفهوم، سه بعدی بودن بیماری را در نظر می‌گیرد و بر نگرش و حرکت بیمار متمرکز است. بسته به شدت و نوع دوره اسکولیوز، یک برنامه تمرینی انفرادی خصوصی برای فرد ایجاد می‌شود. ورزش‌های خنثی کننده اسکولیوز و تنفس هدفمند، به صاف شدن انحنا و متوقف شدن پیشرفت بیماری کمک می‌کند.

تکنیک‌های درمانی و ورزشی دستی 

اگر شما مبتلا به کیفوز هستید، احتمالاً بیشتر از دیگران مستعد ضعف در عضلات فلکسور گردنی هستید. اگر این عضلات جمع کننده گردن ضعیف باشند، اصلاح موقعیت وضعی و قوز گردن بسیار سخت خواهد بود. با این حال پرداختن انفرادی به یک چیز، راه حل اصلاحی کیفوز نیست. موقعیت وضعی شما یک مشکل چندگانه است. معمولاً زمانی که یک فرد دارای قوز گردن است، مشکلات موقعیت وضعی که وجود دارند عبارتند از:

  • قوز بخش فوقانی کمر (ستون فقرات قفسه سینه)
  • جمع شدن شانه‌ها به سمت جلو
  • متمایل شدن سر به سمت جلو

این چند مورد در کنار یکدیگر بیشترین فشار را بر پایه گردن شما قرار می‌دهند و باعث قوز گردن می‌شوند. اصلاح مشکلاتی که در بالا گفته شد و موقعیت وضعی بدن شما به عنوان یک کلیت چندگانه است. فیزیوتراپیست شما می‌تواند با استفاده از برخی تکنیک‌های درمان دستی و استفاده از برخی تمرینات خانگی آسان، به شما کمک کند تا این مشکلات را به طور مستقل و عملی حل کنید. هرچه زودتر پیگیری این مشکلات را دنبال کنید، تغییر آسان‌تر می‌شود. طولانی‌تر شدن دوره وجود کیفوز و قوز گردن، دستیابی به تغییرات مثبت را دشوارتر خواهد کرد. بنابراین اگر احساس می‌کنید دارای قوز گردن هستید، خیلی سریع خود را معاینه کرده و در مسیر صحیح اصلاح وضعیت قرار دهید.

بریس 

بریس برای درمان کیفوز ستون فقرات

اگر ستون فقرات بیشتر از ۲۰ درجه انحراف از معیار داشته باشد، درمان فیزیوتراپی کافی نیست. در نتیجه بریس درمانی نیز انجام خواهد شد. در کودکان قبل از دوره بلوغ می‌توان از بریس به عنوان کنترل کننده رشد برای صاف کردن کامل انحنا استفاده کرد. اما حتی پس از دوره بلوغ نیز بریس می‌تواند پیشرفت بیماری را متوقف کند و بخش مهمی از درمان است . در ابتدا پذیرفتن بریس برای کودکان و نوجوانان دشوار است و می‌توان برای حمایت از آنها، یک آموزش جامع بریس انجام داد. در این آموزش، کودک کار کردن با بریس را یاد می‌گیرد، مشکلات و سوالات مربوط به بریس پاسخ داده می‌شوند و مشکلات روزمره برطرف می‌شوند.

اهداف درمان

  • صاف کردن منحنی
  • جلوگیری از پیشرفت بیماری ستون فقرات
  • جلوگیری از نیاز به جراحی
  • اصلاح موقعیت وضعی
  • بهبود تنفس
  • افزایش پذیرش بیمار نسبت به بیماری
  • کاهش درد
  • تقویت بدن بیمار
  • بهبود استفاده از بریس

 نظارت و عمل جراحی 

برای کیفوز مادرزادی بسته به شدت وضعیت، گزینه‌های درمانی مختلفی وجود دارد. بیشتر پزشکان در چند جلسه درمانی، پیشرفت منحنی در کودک را تحت نظارت قرار می‌دهند. کیفوز مادرزادی شدید که بیشتر از ۴۵ درجه باشد یا کیفوزی که با ضعف عصبی همراه باشد، بررسی شده و معمولاً با جراحی درمان می‌شود. مداخله جراحی زودرس می‌تواند پیشرفت منحنی را متوقف کند.

shock2